تاثیر سابقه بستری در کمپ اعتیاد بر استخدام و سوء پیشینه

در ارتباط با معضل اعتیاد باید در نظر گرفت که این معضل می تواند در زمره مسائل کیفری نیز قرار بگیرد؛ در واقع اعتیاد دارای جنبه های کیفری مستقیم و غیر مستقیم است که در هر دو جنبه می تواند سبب ایجاد مشکلات کیفری و در رده بعدی، سوءپیشینه نیز می شود.

اعتیاد چگونه سبب سوءپیشینه می شود؟

در جنبه مستقیم اگر افراد دست به اقداماتی نظیر قاچاق مواد مخدر، تولید و توزیع مواد مخدر, تهیه مواد مخدر و…، بزنند مرتکب جرم جدی می شوند و تحت تاثیر پیگرد قانونی قرار می گیرند. در صورتیکه پیگرد قانونی برای جرائم افراد مورد پیگیری قرار بگیرد، می توان انتظار داشت سابقه کیفری و یا به عبارت دیگر سوءپیشینه برای افراد تشکیل شود.

در جنبه غیر مستقیم کیفری مرتبط با اعتیاد، افراد معتاد وجود دارند که دست به تهیه مواد مخدر می زنند و در ارتباط با این افراد قوانین کشور ایران منعطف تر است؛ در واقع به نظر می رسد که افراد معتاد در زمره بیماران قرار می گیرند و اغلب زمانیکه توسط نهاد های مرتبط مورد بررسی قرار می گیرند، گزینه کمپ ترک اعتیاد اجباری دولتی برای این افراد ارائه می شود. خوشبختانه در کشور ایران تسریع روند بستری سازی افراد معتاد در کمپ های دارای مجوز اعتیاد، در صورت دستگیری، امری است که بر طبق قانون بر عهده نهای های دولتی و قضائی است.

اعتیاد و تاثیر آن در روند استخدام شدن

دور از انتظار نیست که در نظر داشت هر شغلی دارای الزامات و پیش زمینه هایی است که در صورت عدم وجود آن ها، استخدام در مشاغل مختلف مناسب نمی باشد. عدم وجود معضلی همانند اعتیاد در افراد یکی از الزامات اصلی در هر شغلی است و از آن نمی توان به راحتی گذشت؛ چراکه بطور مثال راننده تاکسی را در نظر بگیرید که بر اثر مصرف مواد، تمرکز مورد نیاز خود را به درستی در اختیار ندارد و بالطبع خطرات جدی نه تنها خود او بلکه مسافران را نیز تهدید می کند. همچنین اعتیاد و مصرف بسیاری از مواد همانند شیشه، سبب ایجاد توهم می شود و می تواند به راحتی باعث بروز مشکلات جدی در محیط کاری افراد گردد.

بنابراین در تمام فرم های استخدامی و پیش زمینه های استخدامی، شرط عدم وجود اعتیاد مسئله ای جدی و مهم است که باید افراد در نظر داشته باشند. هیچ کارفرمایی پست های کاری خود را بر عهده افراد دارای اعتیاد نمی گذارد و این درحالیست که بر خلاف فرض های اشتباه رایج در بین افراد معتاد، هرگونه ماده ای که سبب اعتیاد گردد، از مورفین گرفته تا تریاک، در زمره مواد مخدری هستند که سوءمصرف آن ها به راحتی اعتیاد را به دنبال خود می آورد و به همین منظور در تمام فره های استخدامی و مصاحبه های کاری شرط عدم وجود اعتیاد، یک الزام جدی است.

آیا اعتیاد سبب ایجاد سوءپیشینه در روند استخدام می شود؟

بدون شک یکی از مهم ترین مزایایی که بسیاری از افراد به دنبال کسب آن هستند، استخدام مناسب، رسمی و یا حداقل قراردادی در مشاغل مناسب دولتی و خصوصی است. البته به منظور استخدام در بخش های دولتی، بررسی های ارزیابانه درباره شرایط کلی افراد متقاضی جدی تر انجام می گیرد و بررسی اعتیاد نیز با روند جدی تری مورد ارزیابی قرار می گیرد. همچنین بخش های خصوصی نیز دارای قوانین جدی در ارتیاط با سوءپیشینه کیفری و اعتیاد هستند که اغلب به صورت جدی به آن پایبندند.

در ارتباط با اعتیاد، به نظر می رسد صرف معتاد بودن جرم نیست و در نتیجه اعتیاد جزء سوءپیشینه محسوب نمی شود اما بدون شک در روند استخدامی افراد مانع بزرگی است که به راحتی قابل کنار زدن نیست؛ بسیاری از افراد، خواسته یا ناخواسته دچار اعتیاد می شوند و نمی توانند به راحتی ان را کنار بگذارند که در نتیجه این امر بازدهی کاری آن ها در هر شغل و پستی دچار اختلال می شود. در نتیجه حتی اگر اعتیاد یک سوءپیشینه محسوب نشود ولی هیچ کارفرمایی با معضل اعتیاد به صورت منعطف برخورد نمی کند.

 

آیا حضور در کمپ ترک اعتیاد، سوءپیشینه محسوب می شود؟

پاسخ به این پرسش به این دلیل ضروری است که برخی گمان می کنند در همه جرایم مرتبط با اعتیاد، برای همه افراد مرتبط با آن سوءپپیشینه ایجاد می شود و یا صرف اینکه پای افراد مرتبط به محیط های مذکور باز شده است، سوءپیشینه برای ایشان لحاظ شده است. در حالیکه این موضوع درست نیست؛ در واقع تنها صدور حکم قطعی و محکومیت به مجازات های موجود در قانون هر کشور است که سبب تشکیل سوءپیشینه و تاثیر منفی آن در روند استخدام می شود.

در این بین متاسفانه بسیاری از افرادی که اقدام به ترک اعتیاد خود در کمپ های دارای مجوز و تخصصی شده می کنند، این هراس را دارند که آیا حضور آن ها در این کمپ ها نیز می تواند خود تبدیل به سوءپیشینه گردد و در نتیجه مانع استخدام شدن افراد در مشاغل مورد نظر گردد؟

خوشبختانه طبق قانون رسمی کشور ایران،  بستری اجباری و یا داوطلبانه در کمپ های ترک اعتیاد، یک مجموعه اقدامات درمانی علمی است و در نتیجه به خودی خود جرم محسوب نمی ‌شود. بنابراین سابقه بستری شدن و طی کردن روند درمانی ترک اعتیاد، در کمپ های ترک اعتیاد در طیف سوابق کیفری و سوءپیشینه افراد ثبت نمی ‌شود که در نتیجه تاثیری بر آینده شغلی خود افراد، خوشاوندانی نظیر همسر و فرزندان و…، ندارد. در واقع تنها محکومیت ‌های کیفری قطعی طبق ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی کشور ایران، در سوءپیشینه و سوابق استخدامی تاثیر منفی می گذارد، نه بستری و یا درمان اعتیاد.

از طرف دیگران افراد عزیزی که اقدام به ترک اعتیاد کرده اند می توانند این حق قانونی خود را در نظر داشته باشند که طبق ماده ۱۵ قانون مربوط به حمایت از حقوق اشخاص در ارتباط با اطلاعات پرونده‌ ها، هرگونه استفاده غیر مجاز یا افشای اطلاعات غیر قانونی، نظیر موضوع پرونده ‌ها، هویت و سوابق متهمان، محکومان یا بزه‌ دیدگان ممنوع بوده و مرتکب حسب مورد مطابق قوانین مربوط تحت تعقیب کیفری و انتظامی قرار می‌گیرد. بنابراین این قانون تاکید دارد که اطلاعات مربوط به درمان و یا حتی محکومیت ‌ها نباید بدون مجوز قانونی، افشا گردد. یکی از مهمترین تفاوت کمپ و کلینیک ترک اعتیاد، این است که با بستری شدن در کلینیک ترک اعتیاد، هیچ نگرانی از لحاظ سوء پیشینه نخواهید داشت.

ترک اعتیاد و نتایج مثبت آن در شرایط استخدام

برخلاف گمان اشتباه برخی به نظر می رسد که ترک اعتیاد و طی کردن روند درمانی مناسب در مراکز معتبر ترک اعتیاد تهران یا شهرستان ها، جنبه های مثبتی بر روند زندگی بعدی و شرایط استخدامی آینده افراد می گذارد؛ در گام اول باید دانست که مراجعه به کمپ های ترک اعتیاد در واقع به معنای پذیرش مسئولیت و تلاش برای بهبود وضعیت اعتیاد است. همچنین خوشبختانه بر اساس قوانین موجود در کشور ایران، اگر فردی بعد از ترک اعتیاد در کمپ های مناسب، اقدام به پیشگیری از بازگشت به اعتیاد کند و همه شرایط قانونی را رعایت کند، ممکن است این مسئله به عنوان یک عنصر مثبت در نظر گرفته شود و تأثیر مثبتی بر شرایط استخدامی او بگذارد.

با آگاهی از واقعیت‌ ها و تصورات غلط مرتبط با اعتیاد در بحث سوءپیشینه کیفری و مزایای بستری شدن در کمپ و تاثیرات مثبت آن در روند استخدام مناسب در مشاغل، می ‌توان درک و دید بهتری از فرایند درمان و بهبودی اعتیاد داشت. افرادی که به دنبال ترک اعتیاد خود هستند، باید به دنبال روش‌ های درست و فرصت ‌های موجود باشند و از فرض های اشتباه رایج در جامعه دوری کنند؛ در همین راستا می توان به جنبه های مثبت گذراندن دوره درمانی در مسیر ترک اعتیاد در کمپ ها اشاره کرد که اصلی ترین آن ها در ارتباط با بهبود شرایط استخدامی عبارتند از:

• حق دسترسی رایگان به خدمات درمانی: خوشبختانه بر اساس قوانین نوین، حتی افرادی که دارای سوء پیشینه کیفری در ارتباط با اعتیاد هستند، حق دسترسی رایگان به همه خدمات درمانی در کمپ‌ ها را دارند.
• برنامه‌ های حمایتی: بسیاری از کمپ ‌ها و به خصوص کلینیک خصوصی ترک اعتیاد برنامه‌ های مناسب ویژه ای برای افرادی که تجربه سوء پیشینه کیفری دارند، ارائه می ‌دهند. بیش تر این برنامه ‌ها به افراد کمک می‌کنند تا به سمت بهبودی پیش رفته و با چالش‌ های اجتماعی آن مواجه درستی داشته باشند.
• کاهش سابقه کیفری: از مزایای اصلی گذراندن دوره ترک اعتیاد در کمپ ‌ها، می توان به کاهش احتمال وقوع جرائم مرتبط با اعتیاد اشاره کرد؛ در واقع بسیاری از افراد به دلیل وابستگی به مواد اعتیاد ز، درگیر بزهکاری های خرد می ‌شوند ولی با ترک اعتیاد می توان این امید را داشت که این افراد شرایط و سوابق کیفری خود را بهبود داده و از این طریق فرصت های بیش تری را برای استخدام پیدا می کنند.
• تسهیل فرآیند استخدام: بسیاری از کارفرمایان به سابقه درمان اعتیاد و بهبودی توجه مثبتی نشان می‌ دهند؛ این بدان معناست که گذراندن دوره های درمانی در کمپ ‌های ترک اعتیاد می ‌تواند به عنوان یک مولفه از تعهد به بهبود و تغییر مثبت در زندگی، در نظر گرفته گردد. این نکته مثبت و مهم، می ‌تواند در جذب توجه مثبت کارفرمایان تاثیرگذار باشد.
• حمایت قانونی: خوشبختانه در بسیاری از کشور ها، قوانین جدید مناسبی برای حمایت از افرادی که در دوره های درمانی کمپ ‌های ترک اعتیاد شرکت کرده‌اند، تشکیل شده است. این قوانین می توانند شامل عدم تبعیض در محل کار و امکان های برابر در روند استخدام، باشند. این قوانین در واقع به هدف تشکیل فرصت های مناسب برای بازگشت به جامعه و بهبود شرایط کاری افراد در آینده شکل گرفته اند.
• بهبود قابلیت استخدام: بطور معمول همه مشاغل قانونی و مشروع، به دنبال استخدام افرادی با سابقه سلامت روانی و شخصیتی مثبت هستند؛ بنابراین افرادی که در کمپ‌ های ترک اعتیاد دوره های درمانی اعتیاد خود را می گذارند و روند بهبودی خود را به خوبی طی می کنند، اغلب در مصاحبه ها و فرم های استخدامی اعتماد به نفس بیش تری را دارند و به خوبی توانایی ‌های خود را ارائه می کنند.